Dialectwoorden – platte praot

A B D E F G H J K L M N O P R S T U W V Z
 

Platte praot met de letter A

  • achterwaeg – drek, zo gauw meugeluk
  • aek – azijn (Ned.).
  • âfsmaere – rammel gaeve of kriege
  • âfbaeje – pien âfbaeje (brandwonde, tândpien, verstoekten enkel),
  • ut âld – ut elderlijk hoes – op ut âld woëne
  • alde zoês – âld wîef
  • áhisse – d’n hoond kwoad make op iemes ânders
  • arig – raar
  • áwaerk make – begeen make
  • álzelaeve – âltiëd
 

Platte praot met de letter B

  • Blief ma achter de start, wánt alde buk die stoëte hárd
  • Zich d’n bats schore – zich d’r naeve schore, niks doon
  • De beste kamer. In de beste kamer stoong in ieder geval en Heilig Hartbiëld. Oop daat biëld hoong duk d’n besten hoed. In die beste kamer, die eigenlijk ni gebroekt woort, hoong miëstal ok ut schilderijke met ut “oëg”.
  • D’n brom. iemes d’n brom ópdraeje: as klein kîend woorte ovver ut kni-j gelâgd en da woorter mitte voes, net onder ut stártknökske, ovver de koont gedraejd.
  • Baeter en gaat in de zök as andersum
  • Boete kunde zeen, hoe ´t d´r binne oêt zuut
  • Boore, doa motte ni mei vechte: die sloan twië kier op dezelfde pláts en dá nag enne kier d’r tusse.
 

Platte praot met de letter D

  • D’r zitte doêve op ut daak – d’r zien d’r die mej luustere
  • Aas de göälp oap stiet, vlegen de doêve oêt
  • Drinkestötje – en sort veldflaes, die mej nár ut waerk woort genoame
  • En del is en ónbepoald aantal. Enne gâs is en onaeve aantal gearve (5,7 of 9) teggen elkaar gezatte tot enne gas.
  • Den drîet is de nate rotzooi
  • Enne duvelsstok of duvelsknuppel is en lisdodde
  • Dut de vrouw de groete en de kiender en paar neut.
  • Ennen deem is d’n tepel van en koew of geit. De koew het d’t veer, de geit mar twië
 

Platte praot met de letter E

  • effen af kîeke – kîeke of ut oow ni good gaait
  • ènkáts – eekhoorn.
  • Engskeutel – din hedde inne bóks as ge van engs inne bóks hed gedoan
  • Éntreent – has
  • Èntreentofhiël – zoawát
  • Èrmój – ni veul hebbe
  • Èrmójzaejer – ennen erme
  • Erpel – petatte
  • Esbaer – aardbei
 

Platte praot met de letter F

  • Fáts is niks miër oppe rubbe hebbe. En fátse kaart is as ge bi-j ut kaarte mar iën troef hèt (fátse nel). Dat megje is nag fats: die haed nag genne kel!
  • Feentwatersbekske – bekske vur ut feentwater (wiejwater)
  • Fiks – sort hoond
  • En flîes is en groëte tas en en flîeske is klein
  • foepere is zittend op en neer goan (op enne stool of zoe)
  • foës wear – drukkend wear. Enne foëzen appel is zacht en verfreunseld.
  • Foêtele is ni iërluk speule
  • foompe is hárd roëke (smoëke) of erges keihárd op howwe
  • fiespernölle – moei proate um iets oët te veundere
  • fîen is netjes en precies
  • fîet – langdurige óntstaeking ánne vinger
 

Platte praot met de letter G

  • Goj hölp is álles‘, zag d’n boor en leet zien vrouw de gaerf ópstaeke. En gaerf is ennen boes koare (rog, weit, haver, gárst)
  • Gaeje is mitte hand plânte oêtdunne of drek oêtplukke
  • Enne geistelukke is enne priester
  • Gekwejjerd is gekneusd
  • En geleent is de âfrâstering van en wej
  • Enne gepirden appel is ennen appel mit wörm
  • Gesleuns en gezoks zien ander wrd vur knommel
  • enne gótstiën is een gootsteen
  • greke is zanike
  • gröts is oow örges te good veur veule
  • gaelp: zoagde en jong, schon megje, dá zâgte: Dát zuëter gealp oêt !
  • daat is nár mien gajing, da’s krek wá’k woj.
  • Deen is good geli-je, di motte ze wál.
  • Mit geweald kunde wál en geit op ut daak kriege.
  • Iemes de gros wissele is iemes de woarheid vertelle
  • Gòwechtig is binnenkort
 

Platte praot met de letter H

  • In oow leste hemd zitte gen taese – as ge doëd ziet, kunde niks mej neme
  • Hiep – platte biêl (duk bot). Zoa bót as en hiëp
  • Din is mit de hiëp gemákt – dat is enne loompe meens
  • Op ówwen eigen hoëp schîete – zoë iets regele dat ge d’r zelf veurdiël beej het
  • Haffele – onhendig doon, ni good wiëte hoe ge iets á mot pakke
  • Hangoër – kleinen blaag
  • Herfsthaan is enne puber
  • Hisse – daat is d’n achterkant van de kni-je
  • Hojje wâ – afscheidsgroet
  • Oppe huukskes zitten is hurken
  • Ut huuske is de plee
  • Hause  zien handschoenen
  • D’n hiële höf op – alles , allemoal
  • Hôlt. Wette Toën, zach Piet: As ik zoë es enne kier richtig oêt bin gewest of laat nó bed, dan heb ik smerges ut geveul of ze meej mit en hôlt oppe kop howwe. Hedde geej dat ok? Bé nae, Piet, doa heb ik genne lâs va, ik ziej ni getrouwd !
  • Hojje wâ !!!
 

Platte praot met de letter J

  • jakvot – iemes di veul weg is.
  • jeppe – d’r enne vatte
  • joeks – lol , plezeer
  • joênke– joekere
  • Jöttere – ongedurrig bezig zien
  • ju – commando vur en paerd
  • gen ju – gaar niks , baar niks
  • enne jas kriege – verleeze
  • jiets – hoêsmus, koarezeiker
  • joekel – iets hiël groëts
  • jukse – jeuke
 

Platte praot met de letter K

  • kaafrot, hartstikke rot
  • kammeneuter – iets hiël groëts
  • kárwáns – scheif, wings
  • de kar is ópgeslage: miskroam beej en vrow
  • kierke – bag, jong vaerke of en koeske.
  • Enne koontekroêper is enne slijmbal
  • kleuntjeswék – wek mit stukskes kandijsókker
  • kloëte – plare, slaecht
  • klotskop: iemes deen iets stóms deut
  • knaeje: mitte verkèt de petatte knaeje. Ge kunt ók oppe fiets d’r tussenoët knaeje  of tegge de weend i knaeje
  • knammel – en waardeloos stukske (ok en scheldwoord)
  • kume is het geluid dat gemákt wuurt beej ut levere van en inspanning
  • kniên – iemes di gow giftig is of (Ned.) een konijn.
  • Enne knoep is enne knobbel
  • Knoêvele is knuffelen
 

Platte praot met de letter L

  • Labberjoeks – vur de flowwe keul
  • Laeverwôrs – mengsel va laever, zwaarde, mammespek, petattemael, zâlt en gekruje
  • An de loëperi-j – diarree, ánne schiët zien
  • En loëzie – horloge
  • Luste geej en luëkske – zilveruitje
  • Luiwîeverpap – pap van maelk en beschuut
  • Leknaas – tisnaas, tisser, iemes di lang ni alles lust
  • Zoa leenk as en loëj deur – hal um in de gate
  • En hoês mit loëj panne is en hoes mit en hoëge hypothiëk
  • Daat schilt mar enne loëzepiemel – d’r is mar en hiël klein bitje verscheel
 

Platte praot met de letter M

  • Enne missendinder is enne misdienaar
  • Örges mos á hebbe is iets ni gemekkelijk vinge
  • En schon mezèsterse bóks is en Manchester (ribkatoenen) bóks
  • Enne moëlemaeker is enne moeljanus, iemes met en groëte moel
  • Heej waas zó múj aas en máj, heej is  aerig múj
  • En maat (maagd) is en dinstmeid, vroeger beej de bore of beej pastoêr
  • Enne maerge is 32 rój, is iën derde boender (ha.).
  • Enne maerklaf is en Vlaamse gaai en enne merling enne merel.
  • En makvot is enne gemakkelukke
  • Ut toppeunt van loompigheid is mitte meid goan wandele in enne mangelplak
  • En meun is en stevig vrómmes
  • Enne netjes opgebowde stapel koaregárve of huëj is enne mîet
  • Mistbraeke is het geliëkmoatig verdiële van ut mist ovver ut lând
  • Moek d’n bèr, da vruttie good: dór moëj te proate iets van iemes gedoan prebere te kriëge
  • Enne móf is ennen handwermer ánne fiets en enne Pruus tusse 40-45.
  • Moeëk is enne verborge veurroad
 

Platte praot met de letter N

  • Ut is waer um náks d’r de lóch te vlege
  • Niks op de zök hebbe (niks veurstelle)
  • Ni alles zegge wát ge wet, ma wiëte wát ge zegt
  • In nirkeswôrs zitte de vaerkesnere verwaerkt (worst)
  • Nirreke is knauwe
  • De doenste noabere zien de bure vlakbeej
  • Heej mos ópkome vur ziene nómmer, heej mós in militaire dinst
  • En nondejuke is en vlinderdeske
  • Heej waas waat nuëteluk – heej waas kort á gebónge, heej haj gen goj zin
  • Nutjes zien koale, genummerd van 1 tot 5, van groaf nár fiên
  • En nut karwejke is en lástig werkske
  • Enne nutte meens is enne slaechte meens
  • Enne nuzzik is enne umslaagdook
 

Platte praot met de letter O

  • D’n taelder (of koakpot) schon make mitte laepel of verkét is oêtscharre
  • En oalienutje is enne pinda
  • En iets waat oêtgelodderd is het te veul speuling
  •  Iemes ontiegeluk oetschoebe is hetzelfde aas iemes flink oêtfoetere
  • De kamer bovve de kaelder waas d’n ópkaelder
  • Iemes tot iets ázette is ópstoeke
  • Heej zit innen ozel: ut giet um slaecht
  • Ennen ópslaag is en ander woord vur miskroam
  • Iemes di lâs het vanne kelt is ennen ozelzak

 

Platte praot met de letter P

  • Ut keumt te paerd en giet te voot – en langdurrig probleem
  • En sigaretje piele , en sigaretje draeje (mit sjek).
  • Ennen hîer is enne meens din de deur vur zien vrow oape hult, as ze enne zak petatte binne drugt ( ??)
  • Piezakke is hárd werke en plare
  • Zwemme in óndeep water – mitte piezel ovver de kiezel
  • Pitsers zien dör (doorns)
  • Enne pluut is en groet zakmaes
  • Heej is genne scheut poalver waerd – niks waerd
  • Prakkezere keumt van erm luuj – noëd dwingt oow tot en oplossing te komen
  • Praot vur de slaop is flowwe zeiver
  • Iemes din ovver en kleinigheid moeiluk deut –  enne peenteneuker
 

Platte praot met de letter R

  • raad gek is harstikke gek, zo gek aas en raad.
  • Enne remmel is enne menkeskniên of enne gehájde snaak
  • Aas en koe dekriêp is, is ze rings.
  • Enne roaf is en kôrs op en wónd en röäfke is enne kleine roaf.
  • Ruzele is hoar, blaar of nalde verleze
  • D´r is gen richt mej te schete, doa is niks mej á te vange
  • Rits is brónstig
  • Reme is ów zelf ópjage
  • En roetsbóks is ennen hendige kwójjóng deen oaveraal vur te vingen is
 

Platte praot met de letter S

  • Heej hèt schaftig veul geluk gehad (hiël veul geluk)
  • Ów d’r naeve schore: zörge daat ge iets ni hof te doon
  • En schortscheur is en in huëgte verstelbaar daak, gedrage dor mar iëne poal
  • Enne stiën oête moor kunne pisse: hoëge noëd hebbe
  • Enne schietkeutel is enne schówerik
  • Enne schâns is ennen boes tek
  • Smekke is huurbaar aete
  • Enne snelzeiker is en sort (vrowlie) oonderbóks zoonder boam
  • Snoêve is de naas schon maken, mar ok ópschöppe
  • En stang is de horizontale buus vánt frame vánne fiets
  • Het stort waas de ruumte woa de gótstiën en de poomp stonge
 

Platte praot met de letter T

  • Ennen teur is enne iêzere peen woaraan ut vië wuurt vâsgezatte. Dit gebeurt met ennen teurhamer.
  • En tientje vaan de Roëzenkrans zien 10 “Weesgegroetjes” mit ennen “onze-vader”.
  • Ennen tip is en ópstap-pinke óppe âchterâs vánne fiets
  • Tisse is ut aete eigeluk ni luste en doadoor hiël lângzaam aete
  • Ennen tisser of en tisnaas is iemes di ni alles lust.
  • En toemoel is iemes di zich ni kan oête
  • Toontele is mit veur speule
  • Toes um toes is iets van geliêke waerd ruile
  • Iemes inne taes zeike is iemes te graze neme
  • Zoa tej as en vaerke: ennen tei-je bies
  • Ennen taesnuzzik is ennen zakdook
  • Ennen toegenaejde is enne gere
  • Toeke trekke is tossen
  • En tuut is en hen
   

Platte praot met de letter U & V

  • umspaje is mitte schup den hoaf umwearke
  • as ge uëj ziet, hedde ni veul te misse
  • en vâstetrummelke waas en snoeptrummelke um de snoep di ge inne vaste kreegt, i te beware. Sondágs (of oop ut end vánne vaste) mógde wer snoepe
  • iemes di veraeveveuls is , is onverschillig
  • iemes verdüsseld houwe: bewusteloos of vánne zök houwe
  • iemes verneuke, is iemes vur de gek halde
  • ik heb um ves nag gezi
  • vroeger ginge ze in kolonnes ná de Piël. Ties vertrok aalt smaerges um vief oor mit zien minse. Ze numden um dan ok Viëfoorsen Ties
 

Platte praot met de letter W

  • enne kantonnier numde ze vroeger ok wál enne waegkretser
  • zoa waers as en vaerke – koppig figuur
  • vánne wap zien: nimmer beej ow positieve zien
  • hojje , of ni , kel !!
  • enne weggekèl is en broêdpóp (die kriede miëstal mit Sinterklas)
  • wazel is proat di niks óppe zök haed
  • en hiël wiel is ennen hiëlen tiëd.
  • Wings is kroomp (en wings raad in de fiets)
  • Van wiek howwe is dur vandoor goan
  • Heej kreeg en waaj um de oere –  heej kreeg en wap
 

Platte praot met de letter Z

  • Enne zátvraeter is iemes deen ni alles lust, má wá veul ópschöpt
  • En zeis d’r i hebben – en rotvaart
  • Enne zeiverzak is enne nöäler – enne zaniker
  • Enne zoêpnikkel is en zuipschuit
  • Zwaai – stoëm , dâmp
  • Heej kreeg flink zwaens – en pak rammel, preugel
  • En zwiëtliefke is en kort hempje
  • En zeikstreen is enne lâstige, enne zeiker
  • Enne zekdöämpel is en mier
  • Enne zoadkriëmer is enne zoadhandelaar (scheldwoord – zeiker )
  • En zoês is en flodderig iemes
  • Zwaegelstekskes zien lucifers
  • Het is zund dat dit de leste platte proat is vurlüpig.

Bron: È maes inne taes / Zò bót ás en hiep.
Horster dialectbukskes

Publicaties in het Peelklokje in 2009.
Werkgroep Oud America

Samenstelling: Hay Mulders